Echo

In de zwangerschap heb je recht op 2 echo’s.

De termijnecho

Je krijgt aan het begin van de zwangerschap standaard een (termijn)echo. Deze echo is om de duur van je zwangerschap zo precies mogelijk vast te stellen. Het is van belang om zelf een afspraak voor deze echo te maken in het Flevo Ziekenhuis. Dit kan het beste gebeuren tussen 10-12 weken zwangerschap. Je krijgt van ons een verwijzing mee. Afspraak kan gemaakt worden via 036-8688700.

De termijnecho vindt meestal plaats rond de 12 weken, maar kan vanaf ongeveer 7 weken gebeuren. Bij deze echo wordt de baby van hoofd naar stuit opgemeten. Aan de hand van deze meting kan de echoscopist berekenen hoe ver je zwanger bent en wanneer volgens de echo de uitgerekende datum gepland is. Als je altijd regelmatig ongesteld bent geweest en weet wanneer je voor het laatst ongesteld was, zullen we alleen de berekende datum aanpassen als de datum meer afwijkt dan 1 week. Daarover zul je vanzelf van ons horen.
Hou echter rekening met het volgende: Als je nog niet zo lang zwanger bent is het misschien nodig om een vaginale echo te doen. Bereid je daar op voor. Daarnaast is het mogelijk dat er op de echo iets bij jullie kind wordt gezien. Bijvoorbeeld een sterk verdikte nekplooi (wat kan duiden op een aangeboren afwijking) of een ernstige, dan al zichtbare afwijking. Hou ook hier rekening mee, en vertel de echoscopiste wat je wel of niet wil weten.

De 20 weken echo

De 20 weken echo is een echo die (zoals de naam al zegt) rond de 20 weken wordt gedaan. Deze echo zit in het basispakket, maar is niet verplicht. Het doel van de 20 weken echo is het globaal kijken of er een aangeboren afwijkingen te zien zijn bij jullie kind. Het onderzoek duurt ongeveer 30 minuten en er zal gekeken worden naar de hersenen, maag, hart, buikwand, blaas, nieren, rug, ledematen, de groei en de hoeveelheid vruchtwater.
Over het algemeen is de kans groot dat ernstige aangeboren afwijkingen met de echo gezien worden. Toch moeten jullie rekening houden met de mogelijkheid dat niet alle afwijkingen opgespoord worden. Normale bevindingen bij het onderzoek geven helaas geen garantie op een gezond kind, dit komt omdat veel afwijkingen (bv Syndroom van Down) of bepaalde ziektes niet te zien zijn met behulp van een echo.
Hou ook in gedachte dat er soms iets wordt gezien wat na de geboorte niet meer wordt teruggevonden. Dit zie je wel eens bij bepaalde nierafwijkingen en cysten in de hersenen.

Wat zijn de voordelen van de 20-weken echo?

• Ernstige afwijkingen worden opgespoord. Hierdoor zijn jullie emotioneel en medisch voorbereid op wat komen gaat of hebben   jullie de mogelijkheid om bij een ernstige afwijking de zwangerschap af te laten breken. (In Nederland mag een   zwangerschap tot 24 weken afgebroken worden).
• De 20-weken echo is beschikbaar voor alle vrouwen.
• De echo brengt geen risico met zich mee voor het kind.

Wat zijn de nadelen van de 20 weken echo?

• Met de echo worden niet alle afwijkingen gezien. Een goede echo is geen garantie op een gezond kind zonder afwijkingen.
• Ook na deze echo is het nog mogelijk dat er een afwijking ontstaat, bijvoorbeeld een waterhoofd, maar ook het afnemen van   de hoeveelheid vruchtwater en de gevolgen hiervan zijn afwijkingen die pas later ontstaan.
• De echoscopiste kan niet altijd alle organen even goed bestuderen. Het is o.a. afhankelijk van de ligging van het kind en de   dikte van de buikwand van de moeder.
• Soms is er sprake van onnodige ongerustheid als er iets niet goed gezien kan worden of als een afwijking na de geboorte niet   meer terug te vinden is.
• Wanneer er afwijkingen gevonden worden zullen er veel (moeilijke) beslissingen gemaakt moeten worden.

NB: Een 20-weken echo is niet bedoeld als pretecho. Er zal dus niet altijd gekeken worden naar het geslacht van het kind. Als je het geslacht wil weten kunnen jullie er zelf naar vragen, maar houd er rekening mee dat ze dit kunnen weigeren en dat het niet 100 % betrouwbaar is!

Screening naar syndroom van Down.

Syndroom van Down (of een mongooltje) kan bij iedereen voorkomen. Toch is het risico op een kind met het syndroom van Down heel anders voor iemand van bijvoorbeeld 25 en iemand van 36 jaar of ouder. Bijvoorbeeld een zwangere van 25 heeft een kans van 1:1250 op een kind met Down Syndroom, maar bij een vrouw van 36 is het 1:200. En een vrouw van 45 1:25! Vandaar dat er een leeftijdsgrens is gesteld voor het doen van testen tijdens de zwangerschap. Een vrouw van 36 jaar of ouder komt daarom in aanmerking voor een combinatietest (nekplooimeting en bloedonderzoek), vruchtwaterpunctie of een vlokkentest.
Een vlokkentest of een vruchtwaterpunctie zijn invasieve testen; er wordt met behulp van een naald wat weefsel uit de placenta gehaald of wat vruchtwater opgezogen. Deze testen geven in bijna alle gevallen een zekerheid van 100%. Maar wel is er bij deze testen een klein risico op een miskraam van een gezond kind. Kom je in aanmerking voor deze testen; dan zullen we het zeker met jullie bespreken.

Tegenwoordig is de combinatietest ook voor zwangeren jonger dan 36 beschikbaar. Deze moet dan echter wel zelf betaald worden (een bedrag van euro: 126). Het is dus ook voor deze dames mogelijk om hier voor te kiezen, maar daarnaast is er ook de mogelijkheid om geen testen te laten doen!
Een combinatietest bestaat uit een nekplooimeting dmv een echo tussen de 11 en de 14 weken en een bloedtest tussen de 9 en de 14 weken bij de moeder. Deze 2 gegevens en de leeftijd van de moeder worden samen in een rekenprogramma gestopt en hieruit komt een kansberekening. Bijvoorbeeld: een uitslag van 1:1000 betekend dat in deze groep 999 vrouwen geen kind met syndroom van Down krijgen en 1 wel. Het geeft dus geen uitsluitsel over wel of niet zwanger zijn van een kind met syndroom van Down.
Daar tegenover loop je bij deze test geen risico op een miskraam van een gezond kind; maar stelt een goede uitslag wel gerust?.
Bij een kans van 1:200 of nog hoger heb je een indicatie om een vlokkentest of een vruchtwaterpunctie te laten doen. In dat geval is het risico op een miskraam gelijk of kleiner dan een kind met een Down syndroom.

Bedenk bij je keuze voor wel of geen onderzoek je goed of je iets met de uitslag wilt gaan doen. Gaan jullie bij een ongunstige uitslag verder met een invasieve test, willen jullie alleen weten dat er een kindje komt met syndroom van Down of laten jullie de zwangerschap afbreken. Dit zijn helaas geen onderwerpen waar je over na wilt denken als je net zwanger bent, maar hoe meer mogelijkheden des te meer keuze’s!
Op de eerste controle zullen we jullie vragen of er behoefte is aan meer informatie over de combinatietest.